Prostaatkanker
Dat prostaatkanker een snel groeiende
vorm van kanker is blijkt wel uit de harde cijfers hierover (Bron: Rivm)
1994 - 18.000
1998 - 30.200
2001 - 36.900
Uit de info die ik verzamel lijkt de
volgende voeding een beschermende rol
te kunnen spelen bij prostaatkanker:
- gekookte tomaten (lycopeen)
- pompoenpitten
- selenium (sterke bron is paranoten)
- vitamine D (vette vis, lever en via zonlicht op de huid)
Een negatieve rol lijkt weggelegd voor:
- zuivel
- lijnzaadolie
Met de laatste heb ik persoonlijk moeite
omdat het hier om slechts 1 onderzoek
gaat terwijl er vele onderzoeken zijn die juist de positieve kant van lijnzaad noemen. Ik
weet niet goed wat wijsheid in dit geval is. Ik neem zelf bijna iedere dag een eetlepel
olie (3/4 lijnzaadolie en 1/4 tarwekiemolie).
De universiteit van Arizona is met een
aantal onderzoeken naar selenium gestart (zogenaamde clinical trials), meer info hier
The health benefits of selenium
supplementation or in combination with other vitamins and has now been observed in several
randomized, double-blind clinical trials. While public health recommendations regarding
selenium supplementation still require the completion of additional clinical trials that
specifically test the selenium and cancer hypothesis, important information regarding the
long-term safety of selenium supplementation can be obtained from this Nutritional
Prevention of Cancer (NPC) trial. In the NPC trial, we randomized participants to either a
200 m g/day selenium treatment or a placebo. The study results were published in JAMA
Ron
Eten tegen prostaatkanker
Voor het eerst heeft een studie bij de mens aangetoond dat door een wijziging van de leef-
en eetgewoontes de ontwikkeling van prostaatkanker kan gestopt en zelfs teruggeschroefd
worden..
De incidentie van prostaatkanker neemt alsmaar toe. In termen van prevalentie heeft
prostaatkanker longkanker onttroond en is deze resoluut bij de man de meest geregistreerde
vorm van kanker geworden. In termen van mortaliteit komt prostaatkanker op de tweede
plaats, juist na longkanker. In tegenstelling met aspecten als leeftijd, erfelijkheid of
ras is voeding een risicofactor die wel kan beïnvloed worden en mede daardoor alle
aandacht verdient. Op basis van recente gegevens hebben drie Amerikaanse vorsers (1) uit
Los Angeles een aantal nutritionele pistes vooropgesteld. Zo komt bij verschillende
studies, uitgevoerd in diverse landen, duidelijk naar voor dat een eerste belangrijke
factor de vetinname is. De stelling dat een vetrijke voeding het risico op prostaatkanker
verhoogt, wordt door iedereen unaniem bevestigd. Hoewel een verklaring hiervoor nog niet
helemaal duidelijk is, denkt men aan volgende pistes : een invloed op de androgeenspiegel
in het bloed, de productie van vrije radicalen, de vorming van pro-inflammatoire
metabolieten uit vetzuren of nog de invloed van de voeding op de waarden van de
groeifactor analoog aan het insuline (IGF-1).
Referenties :
(1) Sonn GA et al. Prostate Cancer Prostatic Dis. 2005 Aug 30.
(2) Ornish D et al. J Urol 2005;174(3) :1065-9.
(3) Dunn-mke SR et al. J Am Diet Assoc. 2005;105(9):1442-6
Klik hier voor volledige artikel
Vitamine D - minder kans op
prostaatkanker
Uit onderzoek van de Northern California
Cancer Center, the Keck School of Medicine of the University of Southern California, and
the Comprehensive Cancer Center of Wake Forest University blijkt dat mannen die veel
zonlicht krijgen en dus meer vitamine D aanmaken ook minder kans op prostaatkanker hebben.
Vitamine D regelt oa de celgroei in de prostaat en voorkomt verspreiding van kankercellen
naar andere lichaamsdelen.
Bron: http://news.bbc.co.uk
Lager risico op prostaatkanker
Vaak ejaculeren (geslachtsgemeenschap,
nachtelijke ejaculaties en masturbatie) brengt geen verhoogd risico op prostaatkanker mee,
aldus nieuw onderzoek.
Het onderzoek over vaak ejaculeren
werd uitgevoerd door het National Cancer Institute in de VS bij 30.000 mannen van 46 tot
81 jaar. Integendeel zelfs, een hoge ejaculatiefrequentie (21 of meer per maand) leidde
tot een verminderde kans op prostaatcarcinoom in vergelijking met een lagere frequentie (4
tot 7 ejaculaties).
Geen lijnzaadolie voor mannen
Mannen kunnen beter geen lijnzaadolie gebruiken. Dat zegt William Marley van Marshall
University. Het supplement verhoogt de kans op prostaatkanker.
Alfa-linoleenzuur
William Marley is een voorstander van het gebruik van supplementen. Vroeger adviseerde hij
het gebruik van lijnzaadolie, dat een precursor van de omega-3-vetzuren bevat, aan mensen
met diabetes en hart- en vaatziekten. Omega-3-vetzuren zijn dan wel goed voor het
cholesterol en de insulinehuishouding, maar de aanwijzingen dat alfa-linoleenzuur de groei
van prostaatkanker versnelt stapelen zich op. Marley vindt dan ook dat mannen het
supplement niet moeten gebruiken.
Meer info hier
Zie ook dit onderzoek in Uruguay
Prostaatkanker en zuivel
We hebben sterke aanwijzingen dat een
hoge consumptie van zuivelproducten verband houdt met een verhoogd risico op het krijgen
van prostaatkanker. Inderdaad hebben veel onderzoeken geconcludeerd dat mensen die een
hoge zuivelconsumptie hebben een hoger risico lopen op het krijgen van prostaatkanker. We
zijn niet zeker waarom, maar we weten wel dat melk de dosis van een hormoon in het bloed
vermeerdert, het IGF, waardoor cellen zich sneller vermenigvuldigen. Hoge doses hiervan
worden in verband gebracht met prostaatkanker en darmkanker en ook met borstkanker. Het is
dus een realistische mogelijkheid dat het risico op het krijgen van prostaatkanker bij een
hoge consumptie van zuivel toeneemt.
[Bron: Tros Radar,
interview met Walter Willett]
Voor prostaatkanker is één van de
nieuwe behandelingen de High Intensity FocusedUltrasound (HIFU) therapie. Hierbijwordt
getracht het tumorweefsel lokaal te vernietigen, door in een goed gedefinieerd focuspunt
een sterke verhitting op te wekken met ultrageluid energie.
In het Radboudziekenhuis in Nijmegen
hebben uroloog dr. Jean de la Rosette en collega's een studie met twintig
prostaatkankerpatiënten uitgevoerd bij wie de prostaat chirurgisch verwijderd zou worden.
De tumor kon helemaal gedood worden met HIFU, zo bleek bij onderzoek van het later
verwijderde weefsel van één behandelde prostaathelft.
Tegenover het voordeel dat er geen
operatie nodig is en slechts een korte opname, staat het nadeel dat het dode weefsel
zwelt. `De behandeling is dus niet geschikt voor mensen met plasproblemen'', zegt De la
Rosette. Ook voor patiënten met erg agressieve tumoren is de techniek niet geschikt,
terwijl te grote tumoren door de huidige apparatuur niet helemaal behandeld kunnen worden.
Binnenkort: moleculaire
diagnostiek van prostaatkanker
De moleculaire en cellulaire basis van
prostaatcarcinogenese is een lange termijn onderzoekslijn binnen de experimentele
urologie; hierin focusseerde het tumorcelbiologisch onderzoek zich voornamelijk op het
vervolmaken van een 3D in vitro kweekmodel voor prostaat-epitheeldifferentiatie.
De combinatie van dit stamcelmodel met de
analyse van humaan prostaatkankerweefsel duidde ‘meer en meer’ op een
belangrijke rol van het proto-oncogen c-met in de prostaatcarcinogenese (onderdeel van het
proefschrift van dr. G. van Leenders). De moleculair genetische vergelijking tussen
tumoren bij patiënten met een familiaire predispositie (‘erfelijke
prostaatkanker’) en die waarbij daar geen aanwijzingen voor zijn (‘sporadische
prostaatkanker’) werd voltooid, evenals het proefschrift van dr. B. Verhage dat met
succes verdedigd werd. Naast nieuwe inzichten in de moleculaire aspecten van het ontstaan
van prostaatkanker werd tevens een belangrijke data-bio-bank gevestigd.
Het ‘translational’
onderzoeksprogramma, maakte een grote sprong vooruit door aan te tonen dat de moleculaire
diagnostiek van prostaatkanker binnen bereik lijkt te komen. Door gebruik te maken van een
vrij innovatief onderzoekssubstraat (urine sediment na uitgebreid rectaal toucher) en het
meten van de expressie van een door dit laboratorium geïdentificeerd en gekarakteriseerd
prostaatkankerspecifiek gen (DD3/PCA3) kan prostaatkanker op veel specifiekere wijze
aangetoond worden. Mede op basis van deze gegevens lukt het de commerciële partner van
het UMCN/afdeling urologie, de Canadese biotech-onderneming Diagnocure
(www.diagnocure.com) om een contract af te sluiten met een van de grootste firma’s op
het gebied van de ‘gene based diagnostics’ (GenProbe). De middelen die
noodzakelijk zijn om deze test naar de patiënt en de markt te brengen zijn er nu, en het
lijkt erop dat we aan de vooravond staan van de introductie van gen-gebaseerde diagnostiek
in kanker. De huidige prognose is dat de eerste (FDA) registratiestudies zullen starten in
2005!
[Bron: Radboud ziekenhuis Nijmegen]
Selenium beschermt tegen
prostaatkanker
De stof selenium biedt bescherming tegen
het ontstaan van prostaatkanker. Dit blijkt uit een langlopend onderzoek naar voeding en
kanker in Nederland, waarvan resultaten zijn gepubliceerd in het Amerikaanse tijdschrift
Cancer Epidemiology.
Volgens onderzoeksleider Piet van den
Brandt van de Universiteit Maastricht is het niettemin te vroeg om mannen boven de 50 te
adviseren een voedingssupplement in te nemen waarin selenium zit.
Bij het onderzoek van Van den Brandt dat
loopt sinds 1986 spelen teennagels een belangrijke rol. Ruim 120 duizend mannen en vrouwen
hebben sindsdien gegevens ingevuld over hun voeding en teennagels ingeleverd.In 1992
bleken 540 mannen prostaatkanker te hebben gekregen. Van den Brandt vergeleek hun nagels
met die van mannen die geen kanker hadden. Volgens de prof is er een verband tussen de
hoeveelheid selenium in de nagels en de inname van selenium. Toch waarschuwt hij voor
voorbarige conclusies. Volgens hem is het voorlopig niet mogelijk te zeggen dat een
bepaald gehalte in teennagels overeenkomt met een dagelijkse inname van zoveel microgram
selenium.
Selenium zit in praktisch alle
voedingsproducten, maar dan wel in kleine hoeveelheden. Het precieze gehalte in
plantaardige producten is afhankelijk van het gehalte dat zich in de bodem bevindt.
De aanbevolen dagelijkse inname is 70
microgram per dag. De gemiddelde Nederlander zit daar iets onder.
De Maastrichtse hoogleraar waarschuwt voor het onbeperkt innemen van de stof. Boven de
tweehonderd microgram per dag wordt het element als toxisch beschouwd.
Bron: De Volkskrant
Brachytherapie ook in de Benelux
!
De markt van brachytherapie-implantaten
heeft in de twee laatste jaren een snelle opmars gekend in Europa. Zo hebben in 2005
binnen de Benelux meer dan 1.500 patienten, getroffen door gelokaliseerde prostaatkanker,
voor deze techniek gekozen terwijl deze behandelingswijze enkele jaren terug amper bekend
was. De Benelux is een belangrijke markt voor IBt die er reeds samenwerkt met meer dan 15
centra die de therapie actief toepassen.
Brachytherapie is een medische techniek
die erin bestaat implantaten geladen met een radio-isotoop te plaatsen in de kern van het
door kanker aangetaste weefsel. De precieze en lokale straling van deze implantaten
veroorzaakt de vernietiging van de kankercellen. Brachytherapie wordt momenteel
voornamelijk toegepast in de behandeling van gelokaliseerde prostaatkanker.
Meer info
Urologie VU medisch centrum
opereert prostaatkanker met robot
Da Vinci voorkomt onnodige complicaties.
De afdeling urologie van VU medisch
centrum opereert niet uitgezaaide prostaatkanker met de Da Vinci robot. Hiermee kunnen
complicaties als impotentie en incontinentie als gevolg van de operatie in hoge mate
voorkomen worden. Dit stelde hoogleraar urologie Bart Bemelmans in zijn inaugurele rede.
Met de robot is net als met
laparoscopische chirurgie of een kijkoperatie minimaal invasieve chirurgie mogelijk. Met
behulp van kleine sneetjes en langwerpige instrumenten kan de chirurg zijn werk in het
lichaam verrichten. Via een beeldscherm ziet hij waar hij de instrumenten beweegt. Grote
voordelen van de robotchirurgie zijn dat de instrumenten buigbaar zijn, zodat de chirurg
beter achter een weefsel structuur kan komen, de beweging die de chirurg maakt overeen
komt met de richting die hij of zij in het lichaam wil volgen en het een stereoscopisch
beeld oplevert, waardoor de chirurg de structuren driedimensionaal ziet.
De grootste winst op de klassieke
‘open chirurgie’, is dat daarbij meer dan de helft van de mannen als gevolg van
prostatectomie impotent wordt, terwijl dit met de Da Vinci robot aanzienlijk minder is.
De clinique Saint Augustin in Bordeaux,
Frankrijk, boekt op dit moment in Europa de beste resultaten bij prostaatkanker operaties.
De kwaliteit van leven wordt groot gevonden, het aantal recidieven is klein en de
meerjaarsoverleving neemt nog steeds toe. Ook daar wordt sinds kort met een Da Vinci robot
geopereerd.
De afdeling urologie van VUmc is lange
tijd minimaal bezet geweest. Met de benoeming van professor Bemelmans en vijf collega
urologen is de urologie in VUmc weer een volwaardige afdeling geworden. Ook is hiermee de
urologie in de regio veel sterker ontwikkeld dan voorheen. De afdeling zet fors in op
voegdiagnostiek, robotgeassisteerde operaties en nieuwe therapieën voor uitgezaaide
tumoren.
Gen-immunotherapie therapie tegen
prostaatkanker ingezet
Het VU medisch centrum zet met een fase
I/II studie een nieuwe vorm van gen-immunotherapie in tegen uitgezaaide prostaattumoren.
Met behulp van twee vaccins en een antilichaam mot de prostaatkanker door het
immuunsysteem geklaard worden.
De vaccins, CG1940 en CG8711, zijn
gemaakt uit twee prostaatkankercellijnen die genetisch zo veranderd zijn dat ze
Granulocyte-Macrophage Colony-Stimulating Factor (GM-CSF) aanmaken, een groeifactor voor
witte bloedcellen. GM-CSF trekt cellen aan die tumoreiwitten aanbieden aan T- lymfocyten.
Deze T-lymfocyten zijn de werkpaarden bij het opruimen van de tumor. De
prostaatkankercellen in het vaccin worden met een hoge dosis bestraald, zodat zeker is dat
zij niet gaan groeien als ze ingespoten zijn bij de patiënt. Als de vaccins in de huid
zijn ingespoten, wordt per infuus het antilichaam MDX-010 toegediend. MDX-010 blokkeert
CTLA-4, een eiwit dat de afweerreactie afremt. MDX-010 zorgt ervoor dat de rem op de
immuunreactie geblokkeerd wordt en dat het afweerproces op gang blijft.
Het is de eerste studie in Europa die
deze twee nieuwe vormen van immunotherapie combineert bij prostaatkanker. In het eerste
deel van de studie wordt de optimale dosering vastgesteld en in het tweede deel wordt
gekeken naar de effectiviteit van de behandeling.
Tachtig procent van de mannen boven de
vijfenzestig jaar krijgt prostaatkanker. Deze vorm van gen-immunotherapie zou, bij
positieve resultaten uit dit onderzoek, een goed alternatief of bijzondere aanvulling
kunnen zijn op de nu beschikbare behandelmethoden.
In totaal zullen maximaal vijfenveertig
patiënten deelnemen aan de studie. Zij zijn allen jonger dan tachtig jaar, hebben een
uitgezaaide prostaattumor, hebben een PSA boven de vijf, zijn hormoon refractair,
(ongevoelig voor hormoonbehandeling) en hebben nog geen chemotherapie ondergaan.
De studie is goedgekeurd door drie
landelijke commissies: COGEM, CCMO en BIF/RIVM. Hun oordeel was dat de vaccins mogen
worden toegediend zonder dat speciale maatregelen moeten worden getroffen. De vaccins
kunnen poliklinisch worden toegediend. Het antilichaam wordt één maal per maand per
infuus toegediend.
Het VU medisch centrum is een
vooraanstaand universitair medisch centrum. Oncologie is één van de belangrijkste
aandachtspunten van deze organisatie. De onderzoekers en artsen in het VU medisch centrum
met oncologie bezig houden kunnen zich rekenen tot de wereldtop. Op 4 januari 2004 is in
het VU medisch centrum het VUmc Cancer Center Amsterdam gevestigd, waarin alle medische en
onderzoeksafdelingen van het VU medisch centrum die zich bezig houden met oncologie hun
krachten bundelen.
Nieuwe techniek om prostaatkanker
te voorspellen
Het VU medisch centrum (VUmc) in
Amsterdam heeft samen met de University of Alabama en het British Colombia Cancer Agency
in Vancouver een nieuwe techniek ontwikkeld. Hiermee is de ontwikkeling van prostaatkanker
in een vroeg stadium te voorspellen. Paul van Diest, directeur onderzoekinstituut
oncologie VU medisch centrum op de website van VUmc: “Het voordeel van deze methode
is dat je snel en nauwkeurig kunt beoordelen welke behandeling mannen nodig hebben zonder
dat de prostaat meteen verwijderd moet worden.”
De nieuwe techniek bestaat uit een
laserscan microscoop waarmee het mogelijk is een driedimensionaal beeld te vormen. Hierin
kunnen vervolgens subtiele veranderingen in de organisatie van de chromosomen in celkernen
worden gemeten. Van Diest: “Het vernieuwende aan deze techniek is dat je uiteindelijk
met 3-D metingen op een minimale hoeveelheid weefsel een nauwkeurige voorspelling kunt
doen of iemand wel of geen kanker heeft of gaat krijgen. De laserscan microscoop is reeds
in het bezit van het VU medisch centrum. Voor de gegevensanalyse ontwikkelt het VUmc
nieuwe software. Het medisch centrum heeft een subsidie ontvangen van het Amerikaanse
National Institute of Health (NIH).
